Welcome

Ayrı Bir Repository Katmanı Şart mı? (2)

Daha önceki bir yazımda ayrı bir repository katmanı şart mı? diye sormuş ve ORM teknolojilerinin ve JPA’nın popülerleşmesi ile CRUD tabanlı bir takım uygulamalarda yazılım geliştiricilerin ayrıca bir DAO/Repository arayüzü oluşturmanın çok da fazla işlevi olmadığını savunarak, doğrudan JPA EntityManager üzerinden servis katmanında veri erişim işlemleri gerçekleştirmeye yöneldiklerinden bahsetmiştim. Bu yazımda bu tür bir pratiğin muhtemel dezavantajlarından bahsetmeye çalışacağım.

Bu tür bir pratiğin en temel zaafı, uygulamanın veriyi saklama ve veriye erişim için ilişkisel veritabanı yöntemine doğrudan bağımlı hale gelmesine neden olmasıdır diyebiliriz. Her ne kadar JPA API’de bize bir arayüz üzerinden çalışmayı sağlasa da, JPA API’nin işlevi uygulamayı ORM üreticilerinin gerçekleştirimlerinden izole kılmaya çalışmaktır. Oysa ki DAO/Repository arayüzleri arkasına gizlenmiş ayrı bir veri erişim katmanı uygulama için bugün ilişkisel yarın ise tamamen farklı, örneğin graph temelli, başka bir veri erişim ve saklama yöntemi ile çalışmayı kolaylaştıran bir fayda sağlamaktadır. Aksi durumda ise servis katmanı doğrudan spesifik bir teknolojiye (JPA/Hibernate) bağımlı kılınmaktadır. Hatta OpenEntityManagerInViewFilter/OpenSessionInViewFilter gibi bazı ORM çözümlerinin spesifik problemleri için geliştirilen çözümler bu bağımlılığın servis katmanı dışında controller ve presentation katmanlarına dahi sızmasına neden olabilmektedir.

Servis katmanında doğrudan JPA API ile çalışmanın bir diğer zaafı ise birim testlerinde ortaya çıkmaktadır. Ayrı bir DAO/Repository arayüzü ile çalışırken daha üst bir düzeyde ve tek bir metot çağrısı ile encapsule edilebilecek bir davranış, doğrudan JPA API ile çalışıldığı vakit EntityManager, TypedQuery, Query gibi birkaç ayrı yapı ve bunlarla ilgili genellikle sayıca tek bir metot çağrısından daha fazla sayıda metot çağrısı ile ifade edilmiş olduğundan, birim testleri içerisinde de servis katmanının bu yapılarla etkileşiminin mocklanması ve ilgili senaryonun testi sırasında bu mock nesnelerin sergilemesi istenen davranışların bu mock nesnelere öğretilmesi birim testlerin özellikle eğitim bölümlerinin çok daha “verbose” bir hale dönüşmesine neden olmaktadır. Birim testlerindeki bu kalabalıklık ve alt düzeyde daha fazla yapı ile etkileşimin söz konusu olması da teste tabi tutulan sınıf ve davranış üzerinde meydana gelen değişikliklerle birlikte testin de çok daha kolay bir biçimde kırılgan hale gelmesine kapı aralamaktadır.

Özetle söylemek gerekirse ayrı bir DAO/Repository katmanı oluşturmaktan kaçınarak kazanılan zaman ve iş gücü projenin biraz ilerleyen safhalarında, farklı gereksinimlerin ortaya çıkması, davranışların çeşitlenmesi ve değişmesi ile avantajını çok çabuk biçimde yitirebilmektedir.

Bu noktada akla Repository katmanını manuel oluşturmak yerine dinamik olarak üretmeyi sağlayan Spring Data gibi çözümler kullanmak da gelebilir. Hatta bu çözümlerin sunduğu kabiliyetlerden etkilenerek, CRUD temelli uygulamalarda bu sefer de servis katmanını tamamen tasviye ederek, Controller katmanından doğrudan Repository katmanı ile erişerek çalışmak da tercih edilebilmektedir. Gelin bir sonraki yazımızda da bu konu üzerinde duralım.

1 thought on “Ayrı Bir Repository Katmanı Şart mı? (2)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.