Welcome

Kotlin ve Hibernate

Bir süredir Udemy’deki microservice çalışmalarımızda programlama dili olarak Kotlin’i kullanıyoruz. Hepinizin bildiği gibi Kotlin, Java üzerine geliştirilmiş JVM tabanlı bir programlama dili. Sunduğu iyileştirmeler ve değişiklikler büyük çapta “syntactic sugar” olarak nitelendirilebilir. IntelliJ IDEA ile birlikte (sanırım efektif olarak şu an sadece bu IDE ile çalışılabiliyor) kullanıldığında ve mevcut Java kütüphaneleri de Kotlin kodu içerisinde rahatlıkla kullanılabildiğinden dolayı, Java programlama geçmişi olanlar için bir takım noktalarda kod geliştirme sürecini daha hızlı ve akıcı hale getirdiğini söylemek mümkün.

Kotlin’in Java dili üzerine getirdiği değişikliklerin en önemlilerinden birisi de sınıfların ve sınıflardaki bütün metotların default olarak “final” olarak tanımlanmasıdır. Sanırım JetBrains ekibi “inheritance is evil” mottosunun çok etkisinde kalmış olacak ki, böyle bir karar almışlar.

Tabi günümüzde geliştirilen hemen hiçbir kurumsal uygulama sıfırdan, sadece dilin sunduğu bir takım API’lerle geliştirilmiyor. Elimizde Spring, Hibernate, Vaadin gibi başarısı kanıtlanmış pek çok framework ve kütüphane mevcut, ve biz yazılım geliştiriciler olarak çoğunlukla çözümlerimizi bu tür framework ve kütüphaneler üzerine bina etmeyi tercih ediyoruz.

Ancak Spring, Hibernate gibi framework’lerin pek çoğu en temel kabiliyetlerini inheritance üzerine kurulu “proxy örüntüsü” ile hayata geçirmektedir. Örneğin, Hibernate’in en temel özelliklerinden biri olan “lazy loading” kabiliyeti için kullandığı yöntemlerden birisi proxy örüntüsüdür. Lazy loading için diğer yöntem ise “bytecode enhancement“dır, ancak default yöntem proxy yöntemidir. Hibernate, uygulamanın bootstrap aşaması sırasında entity sınıfları Javassist kütüphanesi yardımı ile extend ederek proxy sınıflar üretir ve lazy M:1 ve 1:1 ilişkilerde, ya da persistence context üzerinden entity referansı elde ederken bu proxy sınıfları kullanır. Tabi bunu yapabilmesi için temel şart entity sınıfların ve metotlarının final olmamasıdır. Eğer entity sınıf final modifier ile işaretlenmiş ise bu durumda Hibernate sessizce bu sınıf için proxy üretmekten vazgeçmektedir. Dolayısı ile bu sınıfın geçtiği yerlerde de lazy kabiliyeti kullanılamamaktadır. Davranış “eager loading“e dönmektedir.

İşte Kotlin, sınıf inheritance ihtiyacının kaçınılmaz olduğu bu gibi durumlar için “open” anahtar kelimesini sunmaktadır. Sınıf düzeyinde open anahtar kelimesi ile Kotlin sınıfları inheritance’a izin vermektedir. Ancak sınıfları open ile inheritable yapsanız bile metotları da aynı şekilde alt sınıflarda override edilebilmeleri için yine teker teker open modifier ile işaretlemeniz gerekecektir.

Kotlin tarafında sunulan, “data class” olarak adlandırılan sınıflar ise Hibernate ile çalışmak için hiç uygun değildir. Çünkü data class’ların başına open anahtar kelimesini ekleyerek inheritable yapmak mümkün değildir.

JetBrains ekibi, yazılım geliştiricilerin kod içerisinde bütün entity sınıfları, attribute’ları ile birlikte “open” ile işaretlemek zorunda kalmamaları için derleme aşamasında bunların hepsini “open” olarak işaretlenmesini sağlayacak bir plugin geliştirmiştir. “allopen plugin“i sayesinde kod içerisinde entity sınıfları ve attribute’larını yapmadan derleme aşamasında ilgili sınıflar, attribute’ları ile birlikte open yapılmaktadır. Aşağıdaki örnek gradle build script’i içerisinde allopen plugin’inin nasıl ayarlanacağını göstermektedir.

Hibernate’in entity sınıflarla ilgili bir diğer mimimum gereksinimi ise en azından paket görünürlük düzeyinde de olsa bir tane “default no arg constructor” tanımlanmasıdır. Ancak Kotlin ile çalışırken sınıf constructor’larından bir tanesi “primary constructor” olarak kabul edilmekte ve tanımlanan diğer constructor’ların da bu primary constructor’a invokasyon yapması istenmektedir.

Oysa Hibernate veritabanından dönecek bir Person kaydını yüklemek için runtime’da reflection kullanarak bu default no arg constructor ile nesneyi oluşturup, attribute’ların değerlerini teker teker field level access ile veya setter metotları çağırarak populate etmektedir.

Burada da Kotlin geliştiricilerinin imdadına yine JetBrains ekibi yetişmiş ve “noarg plugin“i sunmuşlardır. noarg plugin’i de benzer şekilde sınıflar için default no arg constructor’ını derleme aşamasında eklemektedir.

JetBrains ekibi JPA/Hibernate kullananlara bir iyilikte daha bulunmuşlar ve “kotlin-jpa plugin“i de sunmuşlardır. no-arg plugin’i üzerine kurulu kotlin-jpa plugin’i @Entity, @MappedSuperclass ve @Embeddable anotasyonuna sahip sınıflar için no-arg constructor tanımını otomatik olarak yapmaktadır.

Not: kotlin-jpa plugin’i no-arg için bu anotasyonlarla ilgili tanımları gereksiz kılsa da gradle build script’iniz içerisinde allopen plugin tanımına hala ihtiyacınız olduğunu hatırlatmak isterim.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.